Πώς μπορεί ο γονιός να διαπιστώσει εάν υπάρχει πρόβλημα στο λόγο;

Οι γονείς καλό είναι να βρίσκονται σε εγρήγορση και να παρατηρούν προσεκτικά τα παιδιά τους. Τα πλέον καθοριστικά χρόνια όσον αφορά την ανάπτυξη της ομιλίας και του προφορικού λόγου στο παιδί είναι από 1.5 – 4.5 χρονών. Αντίστοιχα, όσον αφορά τον γραπτό λόγο, οι πιο καθοριστικές ηλικίες είναι οι  πρώτες τάξεις του Δημοτικού σχολείου.

Τα ανησυχητικά συμπτώματα στο λόγο του παιδιού είναι γλωσσικές συμπεριφορές άρθρωση, λεξιλόγιο, σύνταξη που εμφανίζονται  και παραμένουν και είναι διαφορετικές από τις αναμενόμενες, κάτι που μπορεί  να εντοπίσει ένας γονιός με το να ακούσει το λόγο συνομηλίκων του παιδιού και να εντοπίσει διαφορές. Για τους γονείς που μεγαλώνουν το πρώτο τους παιδί, οι παιδίατροι και οι παιδαγωγοί είναι αυτοί που θα τους βοηθήσουν να εντοπίσουν τυχόν αποκλίσεις ή δυσκολίες στο λόγο και την επικοινωνία του παιδιού ώστε να απευθυνθούν στον Λογοθεραπευτή για αξιολόγηση. Μπορείτε να:

• παρατηρήσετε την αντίδραση του παιδιού σε ήχους,
• παρατηρήσετε αν εκτελεί εντολές,
• παρατηρήσετε αν κατανοεί πλήρως το λόγο,
• παρατηρήσετε αν χρειάζεται να επαναλάβετε πολλές φορές την εντολή,
• παρατηρήσετε αν χρειάζεται να επαναλάβετε πολλές φορές την πρόταση για να γίνετε κατανοητοί,
• παρατηρήσετε αν χρησιμοποιεί το λόγο ή αν εκφράζεται με κινήσεις,
• παρατηρήσετε αν ο λόγος του παιδιού σας διαφέρει από το λόγο των συνομηλίκων του,
• συζητήσετε τις ανησυχίες σας με έναν ειδικό λόγο, για να μην μεταφέρετε το άγχος στο παιδί σας,
• δώσετε σημασία σε συστάσεις τρίτων προσώπων όσον αφορά τη συμπεριφορά ή το λόγο του παιδιού σας.

 

ΠΩΣ ΕΠΗΡΕΑΖΕΙ Η ΑΚΟΗ ΣΤΙΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΛΟΓΟΥ

Η ακοή είναι κρίσιμη για την ανάπτυξη της ομιλίας, του λόγου, της επικοινωνίας και της μάθησης. Τα παιδιά με δυσκολίες στην ακουστική επεξεργασία και στην ακουστική διάκριση  παρουσιάζουν συχνά καθυστέρηση λόγου, διαταραχές άρθρωσης, μαθησιακές δυσκολίες, δυσκολίες συμπεριφοράς και διάσπαση προσοχής. Τα παιδιά με σοβαρό έλλειμμα ακοής μπορεί να παρουσιάσουν διαταραχές φώνησης.

Ένα παιδί όσο νωρίτερα παρουσιάζει έλλειμμα ακοής, τόσο πιο σοβαρές είναι οι επιπτώσεις στην ανάπτυξή του. Ομοίως, όσο νωρίτερα εντοπίζεται η δυσκολία στην ακοή και αρχίσει η θεραπευτική παρέμβαση στο παιδί, τόσο λιγότερο σοβαρές θα είναι οι συνέπειες.

Υπάρχουν τρεις βασικοί τρόποι με τους οποίους η απώλεια ακοής επηρεάζει τα παιδιά:

1. Προκαλεί καθυστέρηση στην ανάπτυξη του λόγου και της ομιλίας.

2. Προκαλεί δυσκολίες στον μαθησιακό τομέα που οδηγούν σε μειωμένη ακαδημαϊκή επίδοση.

3. Προκαλεί δυσκολίες στην επικοινωνία που συχνά οδηγούν σε κοινωνική απομόνωση και σε κακή αυτο- αντίληψη.

Οι επιπτώσεις του ελλείμματος ακοής λοιπόν, εξαρτώνται από πολλούς παράγοντες όπως είναι ο βαθμός ελλείμματος, η διαμόρφωσή του, η ηλικία που εμφανίστηκε, η ηλικία που άρχισε η αποκατάστασή του, το νοητικό επίπεδο, η συμπαράσταση της οικογένειας.

Πιο συγκεκριμένα οι επιπτώσεις του ελλείμματος ακοής σε:

Λεξιλόγιο

• Το λεξιλόγιο αναπτύσσεται με πιο αργό ρυθμό σε παιδιά που έχουν απώλεια ακοής.

• Τα παιδιά με έλλειμμα ακοής μαθαίνουν λέξεις με συγκεκριμένη σημασία όπως «γάτα, πηδάω, κόκκινο» πιο εύκολα από τις λέξεις με αφηρημένη έννοια όπως «μετά, πριν, ζηλεύω». Παρουσιάζουν επίσης δυσκολία με λειτουργικές λέξεις όπως είναι τα άρθρα.

• Το χάσμα μεταξύ του λεξιλογίου των παιδιών με φυσιολογική ακοή και του λεξιλογίου των παιδιών με έλλειμμα ακοής δεν μπορεί να καλυφθεί χωρίς θεραπευτική παρέμβαση και εξαρτάται από τον βαθμό απώλειας ακοής.

• Τα παιδιά με απώλεια ακοής αντιμετωπίζουν δυσκολία κατανόησης λέξεων με πολλαπλές σημασίες. Για παράδειγμα, η λέξη σίδερο μπορεί να σημαίνει τη μικρή συσκευή για σιδέρωμα αλλά και ένα είδος μετάλλου.

Δομή προτάσεων

• Τα παιδιά με έλλειμμα ακοής κατανοούν και παράγουν μικρότερες και απλούστερες προτάσεις σε σύγκριση με τα παιδιά με φυσιολογική ακοή.

• Παρουσιάζουν συχνά δυσκολία στην αντίληψη και γραφή σύνθετων προτάσεων, όπως εκείνες που περιέχουν αναφορικές προτάσεις (π.χ. «Ο δάσκαλός που διδάσκει μαθηματικά, ήταν άρρωστος σήμερα.») ή παθητική φωνή ( «Η μπάλα πετάχτηκε από την Μαίρη.» ).

• Τα παιδιά με απώλεια ακοής συχνά δυσκολεύονται να ακούσουν τις καταλήξεις όπως π.χ. το – ς, με αποτέλεσμα να υπάρχουν παρανοήσεις σε γένη (αρσενικό- ουδέτερο), σε πρόσωπα ρημάτων (π.χ. έφυγε- έφυγες), άρα υπάρχει και ασυμφωνία υποκειμένου- ρήματος, σε γενική κτητική ( της Μαρίας- τη Μαρία).

Ομιλία

• Τα παιδιά με έλλειμμα ακοής συχνά δυσκολεύονται να ακούσουν άηχα φωνήματα όπως σ, φ, τ και κ. Τα φωνήματα αυτά λοιπόν δεν περιλαμβάνονται στο φωνημικό τους ευρετήριο, δηλαδή δεν τα εκφέρουν με αποτέλεσμα η ομιλία τους να είναι δυσκατάληπτη.

• Επίσης μπορεί να μην ακούνε τη φωνή τους όταν μιλούν. Πιθανόν η φωνή τους να έχει πολύ χαμηλή ή πολύ υψηλή ένταση.

• Δεν μπορούν να κατανοήσουν τις διαφορές στην άρθρωση φωνημάτων που έχουν παρόμοια τοποθέτηση των οργάνων της άρθρωσης (β-δ, θ-φ) με αποτέλεσμα να έχουν λανθασμένη άρθρωση.

Μαθησιακή εικόνα

• Τα παιδιά με απώλεια ακοής παρουσιάζουν συνήθως δυσκολία στους μαθησιακούς τομείς, κυρίως την ανάγνωση και μαθηματικές έννοιες.

• Το χάσμα στην ακαδημαϊκή επίδοση των παιδιών με φυσιολογική ακοή και των παιδιών με απώλεια ακοής συνήθως διευρύνεται καθώς μεγαλώνουν οι σχολικές τάξεις.

• Η πρόοδος των παιδιών σχετίζεται άμεσα με την συμμετοχή των γονέων και την έγκαιρη και αποτελεσματική θεραπεία.

Κοινωνικές δεξιότητες

• Τα παιδιά με σοβαρό έλλειμμα ακοής συχνά αναφέρουν ότι αισθάνονται απομονωμένα και ότι έχουν λίγους φίλους.

• Αυτά τα κοινωνικά προβλήματα φαίνεται να είναι πιο συχνά σε παιδιά με ήπια ή μέτρια απώλεια ακοής.

 

Τι να κάνετε:

Πρόσφατες έρευνες δείχνουν ότι τα παιδιά που διαγιγνώσκονται εγκαίρως με έλλειμμα ακοής και εντάσσονται εγκαίρως σε προγράμματα ειδικών θεραπειών, πιθανόν να αναπτύξουν το λόγο και την ομιλία τους σε ίδιο περίπου επίπεδο με τους συνομηλίκους τους. Εάν λοιπόν ανιχνευτεί στο παιδί σας με έλλειμμα ακοής, οι αποφάσεις των γονέων θα επηρεάσουν άμεσα την γλωσσική και γνωστική ανάπτυξη του παιδιού. Ένας εξειδικευμένος ΩΡΛ- ακοολόγος είναι ο πρώτος ειδικός στον οποίο θα ήταν καλό να απευθυνθείτε, ώστε να προσδιοριστεί ο βαθμός του ελλείμματος ακοής και στη συνέχεια εκείνος θα σας παραπέμψει αν χρειαστεί σε άλλους ειδικούς.

 

 

ΠΗΓΗ: i kid

ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΣΥΝΔΡΟΜΟΥ DOWN

http://youtu.be/IFjllmiFZZg

Προφίλ ατόμων με σύνδρομο Down

 Tα παιδιά με συνδρομο down έχουν μικρή μύτη και στενή στοματική κοιλότητα.

Η υπερώα είναι βαθιά και η γλώσσα εμφανίζεται μεγάλη (πλαδαρή). Αυτό μπορεί να επηρεάσει την αναπνοή, την κατάποση και την άρθρωση, οδηγώντας σε προβλήματα ομιλίας και λόγου.

Τα περισσότερα παιδιά με σύνδρομο Down είναι πρόθυμα να επικοινωνήσουν και εκδηλώνουν την αγάπη τους με ένα χαμόγελο και μια αγκαλιά, αλλά το βρίσκουν δύσκολο να μάθουν να μιλούν.

Συναντούν δυσκολίες κατανόησης των όσων ακούν ή στο πώς λένε κάτι  ή πώς εκφέρουν τις λέξεις.

 Συχνά παρουσιάζουν χαμηλό νοητικό δυναμικό, ικανό να τους στερήσει την πλήρη αυτονομία τους.

Τα μωρά αμέσως μετά τη γέννησή τους, κατά κανόνα δεν κλαίνε.

Δε διαθέτουν μυϊκή δύναμη.

 

Παρατηρείται μεγάλη όρεξη για φαγητό και παχυσαρκία.

Σπάνια ξεπερνούν τα 50 χρόνια ζωής.

Οι μαθησιακές δυσκολίες επηρεάζουν σημαντικά την ικανότητα τους να μάθουν, σε σύγκριση με άλλα παιδιά της ίδιας ηλικίας - αυτό, όμως, δε σημαίνει ότι είναι ακατόρθωτο.

Λεπτή και αδρή κινητικότητα
Μπορεί να εμφανίζουν δυσκολίες στον οπτικοκινητικό συντονισμό και στο βάδισμα, όπως και σε άλλες δεξιότητες (γραφή, κούμπωμα κουμπιών, κόψιμο με ψαλίδι κτλ.). Το γεγονός αυτό οφείλεται στο ότι έχουν κοντά δάχτυλα και οι αντίχειρες είναι πιο χαμηλά απ´ ότι φυσιολογικά. Γενικότερα, έχουν ένα χαλαρό μυϊκό τόνο και υπάρχει πιθανότητα πλατυποδίας.

O ρόλος του λογοθεραπευτή έγκειται στα παραπάνω σημεία. Όσο νωρίτερα ξεκινά η θεραπεία, τόσο καλύτερα είναι τα αποτελέσματα.

ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ ΗΜΕΡΑ ΛΟΓΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ-ΔΩΡΕΑΝ ΛΟΓΟΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ

Με αφορμή την Ευρωπαική Ημέρα Λογοθεραπείας στις 6 Μαρτίου προσφέρουμε πλήρη λογοθεραπευτική αξιολόγηση σε παιδιά και ενήλικες και πλήρη ενημέρωση, δωρεάν, για όλο το μήνα Μάρτιο.

Στόχος είναι η ενημέρωση του κοινού και η δυνατότητα εκτίμησης και αξιολόγησης, των διαταραχών του λόγου, της ομιλίας, της φωνής και δεξιοτήτων μάθησης, για παιδιά και ενήλικες.

Για ραντεβού για κατ οίκον συνεδρία επικοινωνήστε στα τηλέφωνα: 697 4671157, 698 4591582

ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ ΜΑΘΗΣΙΑΚΩΝ ΔΥΣΚΟΛΙΩΝ ΣΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ

§  ΠΡΟΦΟΡΙΚΟΣ  ΛΟΓΟΣ

1. Δυσκολεύεται να χρησιμοποιήσει σύνθετες και πολύπλοκες λέξεις.

2. Έχει προβλήματα με τους χρόνους των ρημάτων ή τις αντωνυμίες.

3. Παραλείπει συλλαβές ή καταλήξεις.

4. Μιλάει κομπιαστά ψάχνοντας να βρει τις κατάλληλες λέξεις.

5. Μπερδεύει την σειρά των γραμμάτων μέσα στην λέξη.

6. Μπερδεύει ακουστικά παρόμοιες λέξεις π.χ. λέει ματηθής αντί μαθητής, σάλαθα αντί θάλασσα κ.λ.π.

7. Οι προφορικές του εκφράσεις είναι ανώριμες συντακτικά και γραμματικά.

8. Δεν μπορεί να διηγηθεί μια ιστορία με την σωστή σειρά των γεγονότων.

9. Δεν ξεχωρίζει τα γράμματα μεταξύ τους.

§  ΓΡΑΠΤΟΣ  ΛΟΓΟΣ

1. Δυσκολεύεται να ζωγραφίσει ή να φτιάξει ορισμένα σχήματα.

2. Δυσκολεύεται να γράψει το όνομά του και παρουσιάζει δείγματα  καθρεπτικής γραφής (να γράφει ανάποδα) .

§  ΧΩΡΟΧΡΟΝΙΚΟΣ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΣ

1. Έχει δυσκολία στην εκτέλεση έργων που προϋποθέτουν προσανατολισμό στο χώρο και στον χρόνο. 

 2. Τα προβλήματα προσανατολισμού επηρεάζουν ακόμη καθημερινές λειτουργίες όπως την διαδικασία που φοράει τα ρούχα του, που δένει τα κορδόνια των παπουτσιών του, και γενικότερα έχει πρόβλημα στην επίγνωση του χρόνου.

3. Δεν μπορεί να επαναλάβει με την σωστή σειρά τις μέρες τις εβδομάδες, τους μήνες.

 

 

§  ΜΝΗΜΗ

1. Δυσκολεύεται να θυμηθεί και συνεπώς να εκτελέσει μια σειρά προφορικών εντολών , να πει τους μήνες με την σειρά.

 

ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΟ ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ ΚΑΙ ΛΟΓΟΘΕΡΑΠΕΙΑ

 

 

Το Εγκεφαλικό Επεισόδιο είναι αγγειακή πάθηση του νευρικού συστήματος και αποτελεί συχνή αιτία εισαγωγής στα νοσοκομεία (150 – 200 άτομα ανά 100.000 κάθε χρόνο). Αφορά όλα τα άτομα ανεξαρτήτως φύλου και ηλικίας και το 30% των περιστατικών παρουσιάζουν επίκτητα προβλήματα επικοινωνίας, διαταραχές λόγου, ομιλίας, φωνής και ομιλίας. Η συνηθέστερη διαταραχή λόγου που μπορεί να προκληθεί από εγκεφαλικό επεισόδιο είναι η αφασία. Με τον όρο αφασία, εννοούμε τη δυσκολία του ατόμου να κατανοήσει ή να χειριστεί το λόγο.

Κάποιοι ασθενείς παρουσιάζουν επιβράδυνση στην ροή της ομιλίας (δηλαδή αργή ομιλία), δυσκολία στην έκφρασή τους ενώ κάνουν συχνές παύσεις. Επίσης στην ομιλία τους αλλοιώνεται η σωστή εκφορά των ήχων – γραμμάτων.

Σημαντικό χαρακτηριστικό είναι ο αναγραμματισμός. Με τον όρο αυτό εννοούμε πως ο ασθενής δημιουργεί προτάσεις που είναι σημασιολογικά σχετικές μεταξύ τους αλλά τους λείπει κάθε συντακτική σύνδεση. Παραλείπουν τα άρθρα και χρησιμοποιούν ομιλία σε λάθος ρηματικά πρόσωπα.

Οι ασθενείς δύσκολα ανταποκρίνονται στο να επαναλάβουν προφορικά λέξεις ή ακόμα και να κατονομάσουν εικόνες (δηλ. τι βλέπουν).

Επίσης, δίνουν την εντύπωση πως κατανοούν τα πάντα όμως στην πραγματικότητα κατανοούν το γενικό περιεχόμενο μιας συζήτησης και δεν μπορούν να συγκεκριμενοποιηθούν σε αυτή.

Ακόμη, κάποιοι ασθενείς δεν μπορούν να γράψουν ή και να διαβάσουν.

Θεραπεία και ο ρόλος του λογοθεραπευτή.

Ο ρόλος του λογοθεραπευτή είναι τόσο στην πρόληψη, στην έναρξη της αφασίας, όσο και στην αποκατάσταση. Ο λογοθεραπευτής ενημερώνει, αξιολογεί και ενισχύει δεξιότητες ενώ παράλληλα προσπαθεί να αποτρέψει την επιδείνωση των συμπτωμάτων.Μεγάλη προσπάθεια είναι η δυνατότερη βελτίωση της επικοινωνίας του ατόμου με ανάπτυξη και σωστή χρήση των δεξιοτήτων που απέμειναν από το εγκεφαλικό επεισόδιο για να αποκτήσει και πάλι λειτουργική επικοινωνία. Η επικοινωνία αυτή στοχεύει στην εκτέλεση των καθημερινών δραστηριοτήτων.

 Πιο συγκεκριμένα, κατά προσέγγιση οι μισοί από όσους παρουσιάζουν αφασικά συμπτώματα, επανέρχονται πλήρως μέσα σε λίγες ώρες – ημέρες (το πολύ δύο με τρεις), η καλούμενη προσωρινή αφασία. Αν τα συμπτώματα παραμείνουν, η άμεση αποκατάσταση μέσω της λογοθεραπείας, προκαλεί αυξημένη λειτουργικότητα στις δεξιότητες που απέμειναν, ή ακόμα και ολοκληρωτική επαναφορά σε ήπιες περιπτώσεις. Από την άλλη πλευρά, η θεραπεία στις σοβαρές περιπτώσεις αποτελεί μία μακροχρόνια συνεργασία λογοθεραπευτή – ασθενή – οικογένειας. Για να ξεπεραστούν οι βλάβες – εμπόδια αναπτύσσουμε στον ασθενή νέες δεξιοτεχνίες γι’ αυτόν μετά το εγκεφαλικό επεισόδιο, με τεχνικές συγκεκριμένες για κάθε ασθενή, για να αναπτυχθεί η επικοινωνία του. Αυτό γίνεται για να είναι η επικοινωνία αποτελεσματική στο φυσικό περιβάλλον του ασθενούς και όχι μόνο στα πλαίσια της θεραπείας. Η στάση της οικογένειας είναι καθοριστική για την επικοινωνία του ασθενούς.

Χρήσιμες συμβουλές που θα σας βοηθήσουν να επικοινωνήσετε άμεσα κάτω από τα νέα δεδομένα.

• Επικοινωνήστε με τον άνθρωπό σας σε ήσυχο περιβάλλον, που να παρέχει τις κατάλληλες συνθήκες για επικοινωνία.
• Παρατηρείστε τα μη λεκτικά μηνύματα του ατόμου.
• Δείξτε του ενδιαφέρον και συγκέντρωσή στην ομιλία.
• Δώστε χρόνο για επικοινωνία.
• Μην φωνάζετε.
• Χρησιμοποιήστε γραπτό λόγο, αν μπορεί να χρησιμοποιηθεί λέξεις κλειδιά, εικόνες.
• Κάνετε μία ερώτηση την φορά.

·         Μην αλλάζετε θέμα όταν δεν καταλαβαίνετε.

·         Δείξτε του ενδιαφέρον και συγκέντρωσή στην ομιλία.

Ο λόγος των ασθενών με άνοια

 

 

Άνοια είναι ένας όρος που χρησιμοποιείται για να περιγράψει τα συμπτώματα μιας μεγάλης ομάδας ασθενειών που προκαλούν σταδιακή παρακμή στη λειτουργία ενός ατόμου. Είναι ένας γενικός όρος που χρησιμοποιείται για να περιγράψει την απώλεια της μνήμης, της διανοητικότητας,της  λογικής και της κοινωνικότητας.

Ο λόγος των ασθενών με άνοια είναι ανάλογος με το στάδιο άνοιας (ήπιας βαρύτητας, μέτριας βαρύτητας,βαριάς μορφής άνοια)  στο οποίο βρίσκεται ο ασθενής. Παρατηρείται λοιπόν:

·        Κενός λόγος (λέξεις συνδεδεμένες μεταξύ τους χωρίς νόημα)

·         Στερεότυπος λόγος (επαναλήψεις φράσεων πχ "Πότε θα φύγουμε;", "Γιατί δεν φεύγουμε;", "Πότε θα φύγουμε")

·         Παραφασίες (αντικαταστάσεις λέξεων από ψευδολέξεις πχ. αντί για "τρένο"-"τνέλο")

·         Δυσκολία στην ολοκλήρωση προτάσεων

·         Δυσκολία στην εύρεση των σωστών λέξεων

·         Δυσκολία στην παρακολούθηση μεγάλων συζητήσεων

·         Δυσκολία στην κατανόηση του χιούμορ, της ειρωνείας

·         Περιορισμένη ικανότητα παραμονής στο ίδιο θέμα

·         Απώλεια ροής της σκέψης

·         Να μην αναπτύσσει πρωτοβουλίες και να μην έχει ενδιαφέρον για τις μέχρι τότε ασχολίες του

·         Να εμφανίζει συμπτώματα κατάθλιψης, καθώς και εκνευρισμό

·         Χάνεται μέσα στο σπίτι ή στη γειτονιά του

·          Δεν είναι σε θέση να μαγειρέψει, να καθαρίσει ή να κάνει ψώνια

·          Χρειάζεται βοήθεια με την προσωπική του υγιεινή (π.χ. τουαλέτα, πλύσιμο, ντύσιμο)

·         Εμφανίζει «ακατάλληλες» ή απρόβλεπτες συμπεριφορές

·         Ακούει, βλέπει ή «ζει» καταστάσεις που δεν υπάρχουν στην πραγματικότητα (παραλήρημα, ψευδαισθήσεις)

·         Δεν αναγνωρίζει τους συγγενείς, τους φίλους ή οικεία αντικείμενα

·          Δυσκολεύεται να κατανοήσει ή να ερμηνεύσει τα γεγονότα

 

 

Σε αυτές τις δυσλειτουργίες επικοινωνίας του ατόμου σημαντικό ρόλο παίζει ο λογοθεραπευτής. Ο στόχος της επικοινωνίας μεταξύ ασθενή και θεραπευτή είναι:

η παροχή της καλύτερης δυνατής φροντίδας και της ποιότητας διαβίωσης του ασθενή με άνοια. Η καλή επικοινωνία μεταξύ θεραπευτή και ασθενή έχει πολλαπλά οφέλη στην καθημερινότητα του ατόμου και της οικογένειας του.